Prawdopodobnie
Prawdopodobnie najlepszy polski magazyn o kulturze.
Finlandia ogranicza udział w Biennale w Wenecji przez powrót Rosji
( 20.04.2026 )
Finlandia zapowiedziala bojkot polityczny tegorocznego Biennale w Wenecji, jeśli zgodnie z planem otwarty zostanie pawilon Rosji. Władze kraju nie wyślą swoich przedstawicieli najwyższego szczebla, co jest kolejnym sygnałem rosnącego sprzeciwu części państw europejskich wobec powrotu Rosji na międzynarodowe wydarzenia kulturalne.
Fińskie Ministerstwo Edukacji i Kultury podkreśliło, że Rosja nie powinna uczestniczyć w wydarzeniach tego typu „tak długo, jak trwa jej agresja na Ukrainę”. Jednocześnie część urzędników i przedstawicieli środowiska kultury ma pojawić się w Wenecji, by wspierać fińskich artystów.
Decyzja Helsinek wpisuje się w szerszą presję polityczną na organizatorów Biennale. W marcu list wzywający do wykluczenia Rosji podpisało 22 europejskich polityków, a Komisja Europejska ostrzegła, że wydarzenie może stracić ok. 2 mln euro dofinansowania na edycję w 2028 roku, jeśli nie odniesie się do zarzutów o możliwe naruszenie unijnych sankcji.
Organizatorzy Biennale utrzymują, że pozostają instytucją neutralną i dopuszczają udział wszystkich państw uznawanych przez Włochy, sprzeciwiając się wykluczaniu kultury ze względów politycznych.
Rosyjski pawilon, zatytułowany „The Tree is Rooted in the Sky”, ma prezentować program łączący muzykę, literaturę i sztuki wizualne. Jego twórcy podkreślają, że celem projektu jest budowanie dialogu ponad podziałami politycznymi.
Aktywistka przykleiła się w Bode Museum. New Generation (nowa odnoga „Ostatniego Pokolenia”) przyznaje się do akcji
( 16.04.2026 )
We wtorek po południu policja została wezwana do Bode Museum na berlińskiej Wyspie Muzeów, gdzie aktywistka przykleiła się do gabloty z eksponatami. O sprawie poinformował niemiecki magazyn Monopol.
Za akcję odpowiada New Generation (nowa odnoga ruchu Ostatniego Pokolenia, który zakończył działalność w styczniu 2025 roku). Nowa struktura powstała po reorganizacji ruchu i działa już pod własnym szyldem.
Aktywistka była przebrana za niemiecką ministrę gospodarki Katherina Reiche i miała na twarzy maskę z jej wizerunkiem. Przykleiła się do szklanej gabloty z monetami, trzymając napis „Katherina Super-Reiche”.
W oświadczeniu opublikowanym na Instagramie New Generation napisało: „Jestem Katherina Super-Rich i trzymam się pieniędzy!”, zarzucając minister brak wystarczającego dystansu wobec środowiska biznesowego i działania nie w pełni w interesie publicznym.
Policja usunęła kobietę z miejsca zdarzenia. Przedstawiciel Prussian Cultural Heritage Foundation potwierdził incydent i poinformował, że żaden z eksponatów nie został uszkodzony.
W lutym 2025 roku Last Generation ogłosiło podział na dwie struktury: New Generation, koncentrującą się na promocji wartości demokratycznych w Niemczech, oraz Resistance Collective, które ma prowadzić bezpośrednie działania przeciwko degradacji środowiska i niesprawiedliwości społecznej.
„From” zakończy się na 5. sezonie. MGM+ zamawia finałową odsłonę
( 15.04.2026 )
Platforma MGM+ przedłużyła serial From na piąty i zarazem ostatni sezon. Decyzja zapadła przed premierą czwartej serii, zaplanowaną na 19 kwietnia.
Zdjęcia do finałowego sezonu ruszą jeszcze w tym roku w Halifax (Kanada), a premiera planowana jest na 2027 rok. Twórcą produkcji jest John Griffin, a za realizację odpowiadają m.in. showrunner Jeff Pinkner oraz reżyser Jack Bender.
Serial opowiada o tajemniczym miasteczku, z którego nie mogą wydostać się jego mieszkańcy. W rolach głównych występują m.in. Harold Perrineau i Catalina Sandino Moreno.Producentem jest MGM+ Studios, a za międzynarodową dystrybucję odpowiada Paramount Global Content Distribution.
Komisja Europejska grozi Biennale w Wenecji utratą 2 mln euro za rosyjski pawilon
( 14.04.2026 )
Komisja Europejska dała organizatorom Biennale w Wenecji 30 dni na wyjaśnienie udziału rosyjskiego pawilonu w edycji 2026. W przeciwnym razie zagrożone jest finansowanie kolejnej odsłony wydarzenia – grant w wysokości 2,3 mln euro na 2028 rok.
Jak podała „La Repubblica”, w piśmie skierowanym do prezydenta Biennale, Pietrangelo Buttafuoco, Komisja wskazuje na możliwe naruszenie unijnych sankcji wobec Rosji. Chodzi o dopuszczenie rosyjskich artystów jako „delegacji rządowej”, finansowanej przez państwo, co może oznaczać pośrednie wsparcie ze strony rosyjskiego rządu.
Instytucja domaga się odpowiedzi i ewentualnych działań korygujących do 11 maja, czyli tuż po publicznym otwarciu wydarzenia zaplanowanym na 9 maja. Równolegle Komisja zwróciła się do włoskiego MSZ o stanowisko w sprawie udziału Rosji, wskazując, że pawilon może służyć jako platforma komunikatów wspieranych przez Kreml lub omijać sankcje.
Sprawa ma być omawiana m.in. podczas posiedzenia Rady ds. Zagranicznych UE oraz w trakcie spotkania Wołodymyr Zełenski z Giorgia Meloni. Ukraińskie władze nałożyły już sankcje na osoby zaangażowane w rosyjski pawilon, w tym jego komisarz.
Włoski rząd nie zajął dotąd jednoznacznego stanowiska, podkreślając autonomię Biennale. Krytycznie do działań KE odniósł się wicepremier Matteo Salvini, określając groźbę wstrzymania finansowania jako „szantaż ze strony europejskiej biurokracji”.
Joaquin Phoenix, Ben Stiller i Kristen Stewart przeciw fuzji Paramount i Warner Bros. Discovery. List podpisało ponad tysiąc twórców
( 13.04.2026 )
Ponad tysiąc przedstawicieli branży filmowej i telewizyjnej, w tym Joaquin Phoenix, Ben Stiller i Kristen Stewart, podpisało list otwarty sprzeciwiający się planowanemu przejęciu Warner Bros. Discovery przez Paramount Skydance. Apel opublikowano w „The New York Times”.
Sygnatariusze wskazują, że transakcja o wartości 111 mld dol. doprowadzi do dalszej koncentracji rynku medialnego, ograniczy konkurencję i negatywnie wpłynie na branżę. W ich ocenie skutkiem będą m.in. mniejsza liczba produkcji filmowych i serialowych, spadek zatrudnienia oraz ograniczenie wyboru dla widzów.
Autorzy listu podkreślają, że konsolidacja może zmniejszyć liczbę dużych studiów filmowych w USA do czterech, a także pogłębić problemy już widoczne w sektorze - takie jak spadek liczby średniobudżetowych filmów, osłabienie niezależnej dystrybucji czy koncentracja decyzji produkcyjnych w rękach kilku podmiotów.
Twórcy w liście wyrażają też obawy o wpływ fuzji na różnorodność i niezależność branży oraz apeluje o działania regulacyjne. Według mediów planowana transakcja jest analizowana przez organy stanowe, w tym prokuratora generalnego Kalifornii. Przedstawiciele firm nie odnieśli się dotąd do sprawy.
653 mln zł z FEnIKS na infrastrukturę kultury. 24 projekty z dofinansowaniem
( 13.04.2026 )
Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego ogłosiło wyniki trzeciego naboru w programie Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko 2021-2027 (FEnIKS). Dofinansowanie o łącznej wartości 653 mln zł otrzymały 24 projekty.
W ramach pierwszego obszaru wsparcia wybrano 16 projektów dotyczących tworzenia miejsc aktywności społecznej, a w drugim - 8 projektów związanych z ochroną i zwiększaniem atrakcyjności turystycznej obiektów kultury.
Ponad połowa inwestycji (13 z 24) będzie realizowana w miastach średnich tracących funkcje społeczno-gospodarcze. Najwięcej projektów trafi do województw dolnośląskiego (6) i małopolskiego (4).
Najniższe dofinansowanie wynosi 8,77 mln zł, a najwyższe 50 mln zł. Łączny koszt zgłoszonych projektów to ponad 1,1 mld zł. Wśród instytucji, kótre orzymają dofinansowanie znalazły się m.in. Muzeum Narodowe (otrzyma ponad 48,5 mln zł), Warszawskie Łazienki (41 mln zł), Muzeum Zamkowe w Malborku (41 mln zł) czy Twierdz Boyen w Giżycku (50 mln zł).
Marta Lissowska z Grand Prix 15. Konkursu Gepperta
( 10.04.2026 )
Marta Lissowska zdobyła Grand Prix 15. Konkursu Gepperta – najważniejszą nagrodę malarską przyznawaną w ramach Biennale Malarstwa Wrocław. Artystka otrzymała Nagrodę Prezydenta Wrocławia w wysokości 45 tys. zł.
Nagrodę ministra kultury i dziedzictwa narodowego (40 tys. zł) – przyznano Kacprowi Wiatrakowi. Nagroda rektora Akademii Sztuk Pięknych we Wrocławiu (25 tys. zł) trafiła do Agnieszki Apoznańskiej.
Wśród pozostałych laureatów znaleźli się: Piotr Tadeusz Mosur (nagroda 10 tys. zł) oraz Konrad Chojnowski-Smagorowicz (publikacja w piśmie „Format”). Wyróżnienia otrzymali Paweł Słota i Arkadiusz Karapuda.
Laureatów ogłoszono 9 kwietnia podczas wernisażu wystawy finalistów w Galerii Miejskiej we Wrocławiu. Tegoroczna edycja konkursu odbyła się w nowej formule, otwartej dla wszystkich zgłoszeń, i przyciągnęła ponad 1200 aplikacji artystów.
Na zdjęciu: kolaż Agaty Pyzik i Marty Lissowskiej
Pawlikowski z premierą w Cannes. „Fatherland” w konkursie głównym
( 09.04.2026 )
Nowy film Pawła Pawlikowski pt. „Fatherland” został zakwalifikowany do konkursu głównego Festiwalu Filmowego w Cannes. Produkcja będzie miała swoją światową premierę podczas 79. edycji wydarzenia i powalczy o Złotą Palmę.
Scenariusz Pawlikowski napisał wspólnie z Henke Handloegten. W obsadzie znaleźli się m.in. Sandra Hüller, Hanns Zischler, August Diehl, Devid Striesow oraz Anna Madeley.
Film opowiada o relacji między Thomasem Mann a jego córką Eriką, rozgrywającej się w okresie zimnej wojny. Bohaterowie wyruszają w podróż przez podzielone Niemcy – z Frankfurtu pod kontrolą amerykańską do Weimaru znajdującego się w strefie wpływów sowieckich.
Za produkcję odpowiadają m.in. Mario Gianani, Lorenzo Mieli, Ewa Puszczyńska, Jeanne Tremsal, Edward Berger, Dimitri Rassam i Lorenzo Gangarossa. Pawlikowski ponownie współpracuje z operatorem Łukaszem Żalem oraz stałym zespołem twórczym.
Timeless Film Festival Warsaw ogłasza program. Ponad 170 filmów i retrospektywy mistrzów kina
( 08.04.2026 )
Poznaliśmy program 3. edycji Timeless Film Festival Warsaw, który odbędzie się w dniach 17-27 kwietnia w Warszawie. W repertuarze znalazło się ponad 170 filmów z ponad 25 krajów - od klasyki kina amerykańskiego i europejskiego, po produkcje włoskie, latynoamerykańskie i polskie. Pokazy zaplanowano w kinach Muranów, Luna i Iluzjon.
Program obejmuje retrospektywy twórców i aktorów, sekcje tematyczne, dokumenty oraz pokazy specjalne. Wśród przeglądów znalazły się m.in. retrospektywa Petera Weira, sekcja poświęcona rodzinie Svěráków oraz przegląd twórczości Luisa Buñuela z okresu meksykańskiego. W polskim kinie zaplanowano m.in. cykl „8 × Kawalerowicz” oraz tryptyk Barbary Sass.
Istotną częścią festiwalu będą wydarzenia łączące film i muzykę. W programie znalazły się m.in. koncert inspirowany twórczością Ennio Morricone, pokaz fińskiego filmu niemego z muzyką na żywo oraz finałowy seans „Rękopisu znalezionego w Saragossie” z muzyką Krzysztofa Pendereckiego wykonywaną na żywo.
Sprzedaż biletów online rozpocznie się 9 kwietnia TUTAJ.
MINT Magazine jest patronem medialnym wydarzenia i patronuje sekcji poświęconej Jerzemu Kawalerowiczowi, co redakcję szczególnie cieszy, bo „Pociąg” to najlepszy polski film w historii i jak ktoś się nie zgadza - będziemy się z nim bili.
Raport Biblioteki Narodowej: 41 proc. Polaków czyta książki. Wyniki stabilne, rośnie rola bibliotek
( 07.04.2026 )
W 2025 roku co najmniej jedną książkę przeczytało 41 proc. Polaków powyżej 15. roku życia – wynika z najnowszego raportu “Stan czytelnictwa w Polsce” Biblioteki Narodowej. To wynik identyczny jak rok wcześniej i zbliżony do poziomów notowanych w ostatniej dekadzie, co potwierdza stabilność czytelnictwa w Polsce.
Niezmienny pozostaje także odsetek osób czytających intensywnie – 7 proc. badanych sięgnęło po co najmniej siedem książek rocznie. Najczęściej czytają osoby uczące się i studiujące (64 proc.), a także osoby z wyższym wykształceniem. Wyraźna jest różnica między płciami – książki czyta 47 proc. kobiet i 34 proc. mężczyzn.
Czytelnictwo maleje wraz z wiekiem i jest niższe w mniejszych miejscowościach. Najwyższe wskaźniki odnotowano w największych miastach. Badanie wskazuje też na znaczenie środowiska społecznego – osoby wychowane w domach, w których czytano, częściej same sięgają po książki.
W 2025 roku wzrosła rola bibliotek publicznych jako źródła książek – wskazało je 19 proc. czytelników (wobec 15 proc. rok wcześniej). Jednocześnie spadło znaczenie domowych księgozbiorów i pożyczania książek od znajomych.
Artysta reprezentujący Izrael odpowiada na apele o wykluczenie z Biennale w Wenecji
( 07.04.2026 )
Belu-Simion Fainaru, który będzie reprezentował Izrael na nadchodzącym Biennale w Wenecji, odniósł się do postulatów wykluczenia jego kraju z wydarzenia. Jak poinformował w oświadczeniu przesłanym do ARTnews, sprzeciwia się bojkotom kulturowym i opowiada się za utrzymaniem przestrzeni dialogu.
Artysta podkreślił, że sztuka powinna pozostać obszarem otwartym, szczególnie w momentach napięć politycznych. Jego zdaniem ograniczanie tej przestrzeni prowadzi do zubożenia debaty, podczas gdy konfrontacja różnych perspektyw wzmacnia znaczenie sztuki w życiu społecznym.
Udział Izraela w tegorocznej edycji Biennale w Wenecji spotyka się z krytyką m.in. ze strony Art Not Genocide Alliance. W liście otwartym organizacja domaga się wykluczenia kraju z wydarzenia, a pod apelem podpisały się dziesiątki artystów i przedstawicieli narodowych pawilonów. Dyskusję dodatkowo podgrzewają kontrowersje wokół udziału Rosji, które wywołały reakcje także na poziomie instytucji europejskich.
Organizatorzy Biennale podtrzymują jednak, że nie przewidują wykluczania państw uznawanych przez Włochy, wskazując na fundamentalne znaczenie wolności artystycznej oraz otwartego charakteru wydarzenia.
Artysta w Wenecji zaprezentuje instalację „Rose of Nothingness” – projekt oparty na motywie refleksyjnej tafli cieczy, który ma odnosić się do procesu tworzenia i znaczenia tego, co niewidoczne lub dopiero powstające.
Poprzednia reprezentantka Izraela, Ruth Patir, zamknęła swój pawilon podczas edycji w 2024 roku, uzależniając jego otwarcie od zawieszenia broni w Strefie Gazy i uwolnienia zakładników Hamasu. Warunki te nie zostały wówczas spełnione.
Druga część "Kosmicznych jaj" trafi do kin 23 kwietnia 2027 roku
( 04.04.2026 )
Jak donosi Deadline, nowa część „Kosmicznych jaj” trafi do kin 23 kwietnia 2027 roku.
Za reżyserię odpowiada Josh Greenbaum, a scenariusz napisali Josh Gad, Dan Hernandez i Benji Samit. Szczegóły fabuły nie zostały ujawnione, jednak produkcja ma być kontynuacją filmu z 1987 roku w reżyserii Mela Brooksa.
Do obsady powracają m.in. Mel Brooks, Rick Moranis, Bill Pullman, Daphne Zuniga i George Wyner. W filmie pojawią się także nowi aktorzy, w tym Keke Palmer, Lewis Pullman oraz Anthony Carrigan.
FRINGE Warszawa apeluje do władz miasta w sprawie Staromiejskiego Domu Kultury
( 03.04.2026 )
Społeczność FRINGE Warszawa opublikowała list otwarty do władz m.st. Warszawy, w którym wyraża sprzeciw wobec planowanych zmian dotyczących Staromiejskiego Domu Kultury (SDK). Jednocześnie inicjatorzy apelują o podpisywanie petycji w tej sprawie.
Jak wskazano w piśmie, miasto rozważa przekształcenie SDK w instytucję o profilu literackim, co – zdaniem autorów listu – oznaczałoby odejście od jego dotychczasowego, interdyscyplinarnego charakteru. FRINGE podkreśla, że decyzja podejmowana jest bez konsultacji z zespołem instytucji oraz współpracującymi z nią środowiskami.
Autorzy listu zwracają uwagę, że SDK od ponad 70 lat pełni funkcję miejsca łączącego różne dziedziny kultury – od sztuk wizualnych i muzyki po działania społeczne i edukacyjne. W ich ocenie ograniczenie działalności do jednej dziedziny może doprowadzić m.in. do osłabienia sieci współpracy, przerwania ciągłości programowej oraz utraty wypracowanego przez dekady kapitału instytucjonalnego.
W dokumencie podkreślono także rolę Galerii Promocyjnej, działającej w strukturach SDK, która od lat wspiera debiutujących artystów. Zdaniem sygnatariuszy jej przyszłość może być zagrożona w przypadku zmian w funkcjonowaniu instytucji.
FRINGE Warszawa wskazuje również na znaczenie współpracy z SDK dla rozwoju samego festiwalu. W 2025 roku wydarzenie objęło 96 projektów i wystaw, a jego program przyciągnął ponad 19 tys. odbiorców. Organizatorzy zaznaczają, że rozwój inicjatywy był możliwy m.in. dzięki wsparciu instytucjonalnemu SDK i Galerii Promocyjnej.
W liście znalazł się apel o przejrzystość procesu decyzyjnego oraz włączenie środowiska kultury w rozmowy o przyszłości instytucji. Autorzy podkreślają potrzebę zachowania dotychczasowego modelu działania SDK i jego interdyscyplinarnego charakteru.
Społeczność FRINGE Warszawa zachęca do podpisania petycji w obronie obecnej formuły instytucji. Link do petycji jest TUTAJ.
Artysta Ali Cherri składa skargę do francuskiej prokuratury ws. izraelskiego ataku w Bejrucie
( 02.04.2026 )
Francusko-libański artysta Ali Cherri wraz z International Federation for Human Rights złożył skargę do francuskiej jednostki ds. zbrodni wojennych przeciwko nieznanym sprawcom. Sprawa dotyczy nalotu IDF na budynek mieszkalny w Beirucie, w którym zginęło siedem osób, w tym rodzice artysty.
Do ataku doszło 26 listopada 2024 roku, na kilka godzin przed wejściem w życie zawieszenia broni między Izraelem a Hezbollahem. Bombardowanie zniszczyło mieszkanie należące do Cherriego oraz kilka innych lokali w budynku w dzielnicy Noueiri. Wśród ofiar byli Mahmoud Naim Cherri i Nadira Hayek.
Skarga została oparta m.in. na analizach przygotowanych przez Forensic Architecture oraz dokumentacji Amnesty International. Wnioskodawcy wskazują, że atak mógł mieć charakter celowy, a jego przeprowadzenie może stanowić zbrodnię wojenną w świetle prawa francuskiego i międzynarodowego prawa humanitarnego.
Cherri poinformował, że decyzję o podjęciu kroków prawnych podjął wraz z rodziną rok wcześniej. Jak zaznaczył, działania mają na celu doprowadzenie do uznania odpowiedzialności za śmierć cywilów.
Według danych przywoływanych w skardze, operacje wojskowe Izraela w Libanie prowadzone od października 2023 roku doprowadziły do śmierci ponad 4,3 tys. osób. Do tej pory nie wszczęto postępowań sądowych w związku z tymi atakami.
W marcu 2026 roku, w odrębnym incydencie, w izraelskim ataku zginął operator kamery Mohamad Shehab, który wcześniej dokumentował skutki nalotu na budynek rodziny Cherriego.
Jacek Dukaj na shortliście nagrody EBOiR za literaturę
( 01.04.2026 )
Jacek Dukaj znalazł się na krótkiej liście nominowanych do EBRD Literature Prize 2026. Wyróżnienie przyznawane jest za prozę literacką przetłumaczoną na język angielski z krajów, w których działa Europejski Bank Odbudowy i Rozwoju.
Do tegorocznej shortlisty trafiło 10 książek reprezentujących dziewięć krajów. Polskiego autora wyróżniono za powieść „Lód” w przekładzie Ursula Phillips. Wśród nominowanych znaleźli się także m.in. Akram Aylisli („People and Trees: A Trilogy”), Georgi Gospodinov („Death and the Gardener”), Magdalena Blažević („In Late Summer”), Martina Vidaić („Bedbugs”), Shady Lewis („On the Greenwich Line”), Krisztina Tóth („Eye of the Monkey”), Hassan Blasim („Sololand”), Artem Chekh („Rock, Paper, Grenade”) oraz Hamid Ismailov („We Computers”).
Jak podkreślono w komunikacie, nominowane książki poruszają m.in. tematykę konfliktów, migracji, pamięci i wpływu technologii na społeczeństwo. Shortlisa została wyłoniona przez międzynarodowe jury pod przewodnictwem Maya Jaggi.
Finalistów poznamy pod koniec kwietnia, a zwycięzców – 2 lipca podczas gali w Londynie. Nagroda główna wynosi 20 tys. euro i jest dzielona między autora i tłumacza.
Sinfonia Varsovia współprowadzona przez MKiDN i Warszawę do końca 2030 roku
( 01.04.2026 )
Sinfonia Varsovia od 1 kwietnia 2026 roku została instytucją kultury współprowadzoną przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Miasto Stołeczne Warszawa. Umowę podpisali Marta Cienkowska oraz Rafał Trzaskowski. Porozumienie obowiązuje do 31 grudnia 2030 roku.
Zgodnie z zapisami umowy MKiDN będzie przekazywać orkiestrze dotację podmiotową na działalność bieżącą w wysokości co najmniej 2 mln zł rocznie, natomiast Miasto Warszawa – ponad 32,2 mln zł rocznie.
Resort kultury przeznaczy również 180 mln zł z budżetu państwa na realizację inwestycji obejmującej modernizację zabytkowych obiektów oraz budowę nowej sali koncertowej przy ul. Grochowskiej.
Aktualnie trwa realizacja nowej siedziby orkiestry. W pierwszym etapie inwestycji zmodernizowano trzy zabytkowe budynki i zagospodarowano ich otoczenie. Kolejny etap zakłada budowę sali koncertowej na blisko 2 tys. miejsc.
Skradziono dzieła Renoira, Cézanne’a i Matisse’a w trzy minuty
( 31.03.2026 )
Czterech zamaskowanych sprawców ukradło trzy dzieła sztuki z włoskiej Fundacji Magnani Rocca pod Parmą. Do zdarzenia doszło w nocy z 22 marca, a cała akcja trwała mniej niż trzy minuty.
Z muzeum zniknęły prace Pierre-Auguste'a Renoira („Les Poissons”, 1917), Paula Cézanne’a („Still Life with Cherries”, 1890) oraz Henriego Matisse’a („Odalisque on the Terrace”, 1922). Ich łączna wartość szacowana jest na ok. 9 mln euro.
Według mediów sprawcy dostali się do budynku po sforsowaniu drzwi. Planowali wynieść także czwarte dzieło, ale zrezygnowali najprawdopodobniej z powodu uruchomienia systemu alarmowego.
Śledztwo prowadzą karabinierzy z Parmy oraz specjalna jednostka ds. ochrony dziedzictwa kulturowego. Fundacja podkreśla, że była to zaplanowana akcja, a większym stratom zapobiegła szybka reakcja ochrony i służb. Instytucja działa bez zmian i pozostaje otwarta dla zwiedzających.
Nie żyje Wiesław Myśliwski
( 30.03.2026 )
Zmarł Wiesław Myśliwski, prozaik i dramatopisarz, jeden z najważniejszych współczesnych polskich pisarzy. Informację o jego śmierci przekazał „Tygodnik Powszechny”.
Myśliwski urodził się w 1932 roku w Dwikozach. Był dwukrotnym laureatem Nagrody Literackiej „Nike” - za powieści „Widnokrąg” oraz „Traktat o łuskaniu fasoli”. W jego dorobku znajdują się także m.in. „Kamień na kamieniu”, „Ostatnie rozdanie” i „Ucho Igielne”.
Jego twórczość była tłumaczona na wiele języków i wielokrotnie adaptowana dla teatru oraz filmu.
MKiDN zwiększa udział w finansowaniu instytucji kultury w Kielcach
( 30.03.2026 )
Ministra kultury Marta Cienkowska oraz marszałkini województwa świętokrzyskiego Renata Janik podpisały aneksy do umów dotyczących współprowadzenia Teatru im. Stefana Żeromskiego oraz Muzeum Narodowego w Kielcach. Dokumenty wprowadzają zmiany w zakresie nadzoru i finansowania obu instytucji.
Zgodnie z nowymi zapisami Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego stanie się głównym organizatorem Teatru im. Stefana Żeromskiego, przejmując bezpośredni nadzór nad jego działalnością oraz kompetencje do nadawania i zmiany statutu. Resort będzie również odpowiadał za powoływanie i odwoływanie dyrektora teatru. Jednocześnie województwo zachowuje część dotychczasowych uprawnień.
Aneks reguluje także kwestie finansowe. Od 2027 roku ministerstwo przekaże na działalność teatru 10 mln zł rocznie, a samorząd województwa 4 mln zł.
Zmiany obejmują również Muzeum Narodowe w Kielcach. Resort kultury zwiększy swój udział w finansowaniu instytucji i od 2027 roku będzie pokrywał 70 proc. jej budżetu. Oznacza to roczną dotację w wysokości 14 mln zł, w tym 500 tys. zł na działania konserwatorskie. Samorząd województwa przekaże 5 mln zł.
Reprezentantka Francji na Biennale broni swoich poglądów na temat Izraela
( 26.03.2026 )
Yto Barrada, wybrana do reprezentowania Francji na Biennale w Wenecji, odniosła się do krytyki związanej z jej stanowiskiem wobec Izraela. Podkreśliła, że organizatorzy francuskiego pawilonu mieli pełną świadomość jej poglądów w momencie wyboru.
Sprawa dotyczy podpisania przez artystkę listu wzywającego do wykluczenia Izraela z Biennale. Dokument poparło ponad 200 osób ze środowiska artystycznego. Krytykę wobec Barrady wyraziła jedna z głównych organizacji żydowskich we Francji, apelując o wycofanie jej podpisu.
Instytucje odpowiedzialne za francuski pawilon poinformowały, że projekt będzie realizowany zgodnie z planem i w ramach wolności artystycznej. Zaznaczono również, że prywatne stanowiska artystki nie są tożsame ze stanowiskiem władz Francji.
Otwarcie pawilonu zaplanowano na 9 maja.
Wrocław wycofuje się z konkursu na mural na Nadodrzu po krytyce mieszkańców
( 25.03.2026 )
Miasto Wrocław odniosło się do wyników otwartego konkursu na nową odsłonę muralu „Brama do Nadodrza”, który miał zastąpić istniejącą realizację na ścianie kamienicy przy ul. Łokietka 3. Konkurs został rozstrzygnięty – zwyciężył projekt „Klucz do Nadodrza” autorstwa Zuzy Wollny, absolwentki Akademii Sztuk Pięknych we Wrocławiu.
W przestrzeni publicznej pojawiły się jednak komentarze, że w przypadku takiej ingerencji w lokalną przestrzeń powinno dojść do szerszych konsultacji z mieszkańcami. Zwracano też uwagę, że obecny mural funkcjonuje w tej lokalizacji od 13 lat i zdążył wpisać się w charakter dzielnicy.
Po kilku godzinach od ogłoszenia wyników konkursu urząd miejski poinformował o zmianie decyzji. Jak przekazano, po analizie prac oraz rozmowach z Radą Osiedla Nadodrze zdecydowano o zachowaniu istniejącego muralu i jego odnowieniu.
Oznacza to, że zwycięski projekt nie zostanie zrealizowany, a obecna „Brama do Nadodrza” pozostanie na ścianie przy ul. Łokietka 3 i przejdzie proces odświeżenia.
Powstaje kolejny film ze świata „Władcy Pierścieni”. Za projekt odpowiada Stephen Colbert z synem
( 25.03.2026 )
Warner Bros. poinformowało o pracach nad nowym filmem z uniwersum „Władcy Pierścieni”. Za rozwój projektu odpowiada Stephen Colbert wraz ze swoim synem, scenarzystą Peterem McGee.
Zapowiedź ogłoszono w materiałach studia w mediach społecznościowych. W komunikacie pojawił się także Peter Jackson, który potwierdził postęp prac nad wcześniej ogłoszonym filmem „The Hunt for Gollum” w reżyserii Andy’ego Serkisa, planowanym na 2027 rok.
Nowy projekt, roboczo zatytułowany „The Lord of the Rings: Shadows of the Past”, ma opierać się na niewykorzystanych fragmentach powieści „Drużyna Pierścienia”. Scenariusz powstaje we współpracy z Philippą Boyens, współautorką wcześniejszych adaptacji.
Fabuła ma rozgrywać się po wydarzeniach znanych z trylogii i śledzić losy Sama, Merry’ego i Pippina, a także córki Sama, która odkrywa tajemnicę związaną z Wojną o Pierścień.
Nie podano daty premiery.
Burmistrz Wenecji ostrzega: rosyjski pawilon na Biennale może zostać zamknięty za propagandę
( 24.03.2026 )
Burmistrz Wenecji Luigi Brugnaro zapowiedział, że rosyjski pawilon na nadchodzącym Biennale zostanie zamknięty, jeśli jego działalność będzie miała charakter propagandowy. Deklarację złożył podczas otwarcia odnowionego Pawilonu Centralnego, którego modernizacja kosztowała 31 mln euro i trwała 16 miesięcy.
Powrót Rosji na Biennale wywołuje spory w środowisku artystycznym i wśród władz. Prezydent Biennale Pietrangelo Buttafuoco nie sprzeciwił się udziałowi Rosji, natomiast ministra kultury Włoch Alessandro Giuli krytykuje tę decyzję. Brugnaro przyznał, że między nim a ministrem istnieją różnice stanowisk.
Rosyjski pawilon ma prezentować program muzyczny oparty na folklorze i muzyce świata, z udziałem ponad 50 artystów. Kuratorką projektu jest Anastasia Karneeva, a nad inicjatywą czuwa wysłannik ds. kultury prezydenta Rosji Michaił Szwydkoj.
Organizatorzy Biennale poinformowali, że udział Rosji jest zgodny z obowiązującymi sankcjami nałożonymi po 2022 roku i nie narusza przepisów. Podkreślili także, że wydarzenie ma pozostać przestrzenią dialogu i wolności artystycznej.
Warto przypomnieć, że Unia Europejska sygnalizowała możliwość wycofania finansowania wydarzenia, jeśli Rosja weźmie w nim udział.
Jan Englert laureatem Sofia Award
( 23.03.2026 )
Jan Englert został laureatem Sofia Award przyznawanej za wybitny wkład w sztukę filmową podczas Międzynarodowego Festiwalu Filmowego w Sofii. Aktor jest trzecim polskim twórcą wyróżnionym tą nagrodą.
Sofia Award przyznawana jest od 2005 roku z inicjatywy władz Sofii oraz organizatorów festiwalu. Do tej pory otrzymały ją 72 osoby związane z kinem, w tym m.in. Peter Greenaway, Wim Wenders, Abel Ferrara, Alan Parker, Jiří Menzel, Terry Gilliam i Theo Angelopoulos. Wśród polskich laureatów są także Krzysztof Zanussi i Agnieszka Holland.
Jan Englert występuje obecnie w filmie „Skrzyżowanie” w reżyserii Dominiki Montean-Pańków, wyprodukowanym w Studiu Munka SFP. W 2025 roku za rolę w tym filmie otrzymał nagrodę na festiwalu Off Camera w Krakowie.
Aktor zadebiutował w filmie „Kanał” Andrzeja Wajdy. W jego dorobku znajduje się ponad 100 ról filmowych i telewizyjnych. W latach 2003–2025 był dyrektorem artystycznym Teatru Narodowego w Warszawie.
Film „Skrzyżowanie” powstał w koprodukcji Studia Munka SFP, CANAL+ Polska, Wytwórni Filmów Dokumentalnych i Fabularnych oraz firmy BETA-ART. Produkcja otrzymała dofinansowanie Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej oraz wsparcie ze środków europejskich i samorządu województwa kujawsko-pomorskiego.
W numerze
Kultura obowiązkowa
Rozmowy o literaturze
„Kolekcje. Bycie pośród rzeczy”
„Kwestia kobieca 1550‑2025”
Łukasz Stokłosa, „Lśnienie”
„Formy obecności. Sztuka Łemków/Rusinów Karpackich”
„Thank you for my work”
„Choreografie okrucieństwa”
„FOCUS na kolekcję | III odsłona kolekcji Sylwii i Piotra Krupów”
Mariusz Kruk, „Idzie Grześ przez wieś…”
„Sny Kobiet / Frauenträume”
Karolina Wiktor, „Kartografia macierzyństwa”
Aleka Polis, „Ławica”
„Migotliwość Synaps”
Annette Kelm, „Tomy, przemówcie”
Ewa Partum, „Contemplating Art, Contemplating Love”
„Scena z miasta. Wrocław niezależny lat 90.”
Aleksander Minorski, „Fotografia to interwencja”
Kornel Janczy, „Let’s talk about Sunset”
„Humanistyczny modernizm. Maciej i Stanisława Nowiccy”
Pavlo Kovach, „Hoc est corpus meum”
„Żyjnia”: wystawa-sytuacja. Sezon wiosenny
Agnieszka Brzeżańska, „Przeszłość i przyszłość przybywają jednocześnie”
„AI – Algorytmy Iluzji”
„Ten kot został narysowany w czasie wojny”
10
(*Top)
Im więcej Bergmana, tym mniej Triera. Recenzja filmu „Wartość sentymentalna”
Empowerment to jeszcze nie power. O wystawie „Kwestia kobieca. 1550-2025” w MSN
Badanie siebie poprzez powieść. Rozmowa z twórcami spektaklu „Pulverkopf”
ILE NA DZIESIĘĆ?: „Jedna bitwa po drugiej”. Ameryka się nie kończy
I taki to był tydzień w kulturze. Zmartwychwstanie Kanye Westa i premiera „Requiem dla snu”
Redakcja
Podcast (#57)
Newsletter
Newsletter
( Mintowe Ciasteczka )
Nasza strona korzysta z cookies w celu analizy odwiedzin.
Jeżeli chcesz dowiedzieć się jak to działa,
zapraszamy na stronę Polityka Prywatności.